Wypełniając wymogi prawne Bank ma także obowiązek zawarcia z Klientami odpowiednich umów w zakresie produktów inwestycyjnych, po uprzednim dokonaniu oceny adekwatności tych produktów z punktu widzenia wiedzy i doświadczenia Klienta oraz ryzyka inwestycyjnego w zakresie produktów inwestycyjnych. Począwszy od 17 czerwca 2010 r. Bank będzie przyjmował i przekazywał zlecenia dotyczące funduszy inwestycyjnych, wyłącznie po uprzednim zawarciu Umowy w formie pisemnej, w placówkach Banku, przygotowanej zgodnie z nowymi wymogami przepisów prawa oraz przeprowadzając odpowiednie testy adekwatności produktu.
Również od 17 czerwca 2010 r. składanie powyższych zleceń dotyczących produktów inwestycyjnych, w tym funduszy inwestycyjnych, będzie możliwe dopiero po wcześniejszym zawarciu w placówce Banku właściwych umów i wypełnieniu testów, o których mowa powyżej; zlecenia przyjmowane do dnia 16 czerwca 2010 roku, tj. transakcje odkupienia i zlecenia nabycia w zakresie produktów inwestycyjnych, będą realizowane jedynie po zawarciu Umowy z Bankiem. Wszystkich Państwa korzystających dotychczas z produktów inwestycyjnych zapraszamy do placówek Banku po więcej szczegółów. W przypadku jakichkolwiek pytań z Państwa strony prosimy uprzejmie o kontakt z Bankiem w Oddziałach Operacyjnych Banku lub Oddziałem Telefonicznym 801 44 55 66 lub +48 61 8 461 461.
1. Ryzyka inwestycyjne związane z instrumentami finansowymi.
Inwestowanie w instrumenty finansowe związane jest z ryzykiem zmiany ich ceny, co niesie za sobą możliwość poniesienia przez inwestora strat finansowych. W przypadku inwestowania w instrumenty finansowe nominowane w walutach obcych występuje dodatkowo ryzyko kursu walutowego polegające na możliwości niekorzystnej dla inwestora zmiany kursu danej waluty, co może skutkować poniesieniem wynikających z tego strat.
W przypadku inwestycji w instrumenty finansowe o charakterze udziałowym takie jak: akcje, prawa do akcji, prawa poboru, można wyróżnić główne grupy ryzyka:
· Ryzyko rynkowe - związane z sytuacją makroekonomiczną (w wyniku znaczącej zmiany jednego z parametrów makroekonomicznych, takich jak: inflacja, tempo wzrostu PKB, bezrobocie, poziom waluty, wysokość stóp procentowych, poziom deficytu budżetowego itp.) oraz ogólnym trendem na rynkach akcji. Tego typu ryzyko występuje najczęściej, gdyż sytuacja makroekonomiczna wpływa istotnie na wyceny wszelkich instrumentów finansowych. Konsekwencją zmian sytuacji makroekonomicznej są pojawiające się trwałe trendy - wzrostowy (hossa) lub spadkowy (bessa).
· Ryzyko dotyczące danej spółki (emitenta) - związane z jej wynikami finansowymi, sytuacją w danej branży, konkurencją, płynnością i wahaniami cen instrumentów będących przedmiotem inwestycji. W przypadku akcji będących przedmiotem oferty publicznej należy również zwrócić uwagę na ryzyko związane z niedopuszczeniem lub opóźnieniem dopuszczenia akcji do obrotu na rynku. Czynniki te mogą powodować wzrost lub spadek ryzyka związanego z inwestycjami w akcje. Sytuacja operacyjna i finansowa spółki wpływa na poziom notowań akcji danej spółki, a także na zmienność kursu. Płynność i wahania cen decydują o możliwości zakupu lub sprzedaży akcji.
· Ryzyko płynności - określa łatwość, z jaką można sprzedać posiadane akcje bez utraty wartości w stosunku do bieżącej ceny rynkowej akcji. W przypadku niskiej płynności instrumentu sprzedaż posiadanego pakietu może spowodować istotny spadek kursu giełdowego.
· Ryzyko całkowitej utraty wartości - występuje w sytuacji upadłości danej spółki. W przypadku prawa poboru ryzyko to materializuje się w sytuacji nie sprzedania tego prawa poboru oraz nie wykonania uprawnień wynikających z prawa poboru w ściśle określonym terminie - wówczas prawo poboru wygasa (całkowicie i nieodwracalnie traci wartość).
2. Podstawowe czynniki ryzyka związane z inwestowaniem w instrumenty dłużne (obligacje, listy zastawne):
· Ryzyko niedotrzymania zobowiązań - ryzyko, że emitent papieru dłużnego nie będzie terminowo wywiązywał się z zobowiązań (płatności odsetkowych oraz spłaty nominału).
· Ryzyko zmiany ceny instrumentu - polega na możliwości niekorzystnej zmiany ceny instrumentu w zależności od zdarzeń dotyczących emitenta instrumentów dłużnych, jak też zdarzeń o charakterze makroekonomicznym np. zmian stóp procentowych.
· Ryzyko przedterminowego wykupu - dotyczy obligacji zawierających opcję wcześniejszego wykupu, która pozwala emitentowi spłacić część lub całość zobowiązań wynikających z emisji przed terminem ich wymagalności.
· Ryzyko inflacji - ryzyko to odnosi się przede wszystkim do obligacji o stałym oprocentowaniu. W przypadku spadku siły nabywczej pieniądza, zmienia się realna wartość danej obligacji.
· Ryzyko walutowe - dotyczy instrumentów denominowanych w walutach obcych. Ryzyko to wynika z wpływu, jaki wywierają zmiany kursów walut na płatności dokonywane na rzecz inwestora przez emitenta.
· Ryzyko płynności - określa łatwość, z jaką można sprzedać posiadane papiery dłużne bez utraty wartości w stosunku do bieżącej ceny rynkowej tych papierów.
Zgodnie z Dyrektywą MiFID Bank, przed zawarciem z Klientem umowy o świadczenie usługi inwestycyjnej, musi się upewnić, że usługa inwestycyjna lub instrument finansowy są dla Klienta adekwatne. Adekwatność oznacza rozumienie produktu przez Klienta, w szczególności znajomość wszelkich ryzyk związanych z danym produktem i ich wpływ na obecną i przyszłą cenę. Wymagana jest zatem ocena wiedzy i doświadczenia Klienta w odniesieniu do instrumentów finansowych. Test adekwatności jest zestawem pytań, na które Klient powinien odpowiedzieć umożliwiając tym samym ocenę swojej wiedzy i doświadczenia.
Klient może odmówić wypełnienia testu adekwatności, ale wówczas firma inwestycyjna musi powiadomić go o niemożności wykonania oceny jego wiedzy i doświadczenia, a co za tym idzie nie może ocenić, które z oferowanych przez nią produktów są dla niego właściwe. Odmowa wypełnienia testu adekwatności nie stanowi przeszkody do zawarcia umowy.
